Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu (Kırım Tatarcası: Mustafa Abdülcemil Qırımoğlu), 13 Kasım 1943'te Kırım'da Sudak yakınlarındaki Ayserez köyünde doğdu. Türkiye'de çoğunlukla Mustafa Cemiloğlu diye anılır. Kırım Tatarlarının millî önderi, insan hakları savunucusu ve siyasetçisi olan Kırımoğlu, sürgün edilen halkının yurduna dönüş mücadelesiyle özdeşleşmiştir. 1944'te Stalin yönetimi Kırım Tatarlarını toptan Orta Asya'ya sürdüğünde altı aylıktı ve ailesiyle birlikte Özbekistan'a gönderildi. Kırım Tatarlarının 'sürgün' adını verdiği ve soykırım olarak nitelediği bu olay hayatının ana meselesi oldu. Ailesinin geçmişi yüzünden Taşkent Üniversitesi'nde okuması engellendi.

Genç yaşta Kırım Tatarlarının hakları için barışçıl muhalefete katıldı. Sovyet yönetimine karşı faaliyetleri nedeniyle defalarca tutuklandı, çalışma kampı ve hapis cezalarına çarptırıldı, yıllarını cezaevinde geçirdi ve açlık grevleri yaptı. Adı uluslararası alanda duyuldu; 1986 Reykjavik Zirvesi'nde serbest bırakılması gündeme gelen muhalifler arasında Andrey Saharov ve Pyotr Grigorenko'nun yanında onun adı da vardı.

Sovyetler Birliği çözülürken dönüş için çalıştı ve 1989'da Kırım'a yerleşti. 1991'de yasal dönüş mümkün hâle gelince 'Kırımoğlu' soyadını aldı; aynı yıl yeniden oluşturulan Kırım Tatar Millî Meclisi'nin başkanı seçildi ve 2013'e kadar bu görevde kaldı. 1998'den itibaren Ukrayna parlamentosunda milletvekilliği yaptı. Rusya 2014'te Kırım'ı ilhak edince Kırım'a girmesi yasaklandı; buna karşın halkının haklarını uluslararası platformlarda savunmaya devam etti. 1998'de Birleşmiş Milletler Nansen Mülteci Ödülü'nü, 2014'te Türkiye Cumhuriyeti Devlet Nişanı'nı aldı. Ukrayna'da ve Türk dünyasında Kırım Tatar millî hareketinin en tanınmış temsilcisi olarak kabul edilir.